ทางออกวิกฤติการณ์น้ำ เช็คขุมกำลัง 31 สิงหา 62

สถานการณ์น้ำปี 2562 หมิ่นเหม่ที่จะกลับไปเหมือนปี 2558 ลุ่มเจ้าพระยา อู่ข้าวอู่น้ำของประเทศ เมื่อน้ำในอู่น้อย อู่ข้าวย่อมมีปัญหา

               นายสมเกียรติ ประจำวงษ์  เลขาธิการสำนักงานทรัพยากรน้ำแห่งชาติ (สทนช.) ระบุว่า  สิ้นเดือนตุลาคมเข้าสู่เดือนพฤศจิกายน เป็นการเริ่มต้นของฤดูแล้ง 2562/2563 ยาวไปถึงสิ้นเดือนเมษายน 2563 ลุ่มน้ำเจ้าพระยาจะต้องมีปริมาณน้ำต้นทุนอย่างน้อย 5,000 ล้านลูกบาศก์เมตรใน 4 เขื่อนหลัก ประกอบด้วย เขื่อนภูมิพล เขื่อนสิริกิติ์ เขื่อนป่าสักชลสิทธิ์ และเขื่อนแควน้อยบำรุงแดน

               “ไม่ใช่เพื่อการเพาะปลูกนะ แต่สำหรับอุปโภคบริโภคและรักษาระบบนิเวศเท่านั้น” ตอนนี้คาดว่าจะมีปริมาณน้ำอยู่ 4,700 ล้านลูกบาศก์เมตร ขาดอีก  300  ล้านลูกบาศก์เมตรถ้าในยามปกติเป็นเรื่องจ้อยมาก แต่ในยามที่สภาพลมฟ้าอากาศผันแปรอย่างนี้กลับยากเย็นยิ่ง

               เพราะฉะนั้น น้ำทุกหยดในเขื่อนจะต้องดูแลอย่างดี ไม่ปล่อยระบายง่ายๆ หน่วยงานที่ดูแลเขื่อน 4 แห่งข้างต้น การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย (กฟผ.) ก็ดี กรมชลประทานก็ดี ต้องทำบัญชีน้ำ จ่ายน้ำให้ใคร เมื่อไหร่ เท่าไหร่ ฯลฯ หากระบายเกินไปจากนี้ ต้องขอความเห็นชอบถึงเหตุผลและความจำเป็น ไม่เช่นนั้นเจ้าพระยาทั้งลุ่มจะเสียหายมากไปกว่าแค่เรื่องการเกษตรเท่านั้น

               “กรมส่งเสริมการเกษตรรายงานแล้วว่า   ขณะนี้มีพื้นที่การเกษตร 8 ล้านไร่ยังไม่สามารถทำนาปีได้ ทั้งที่เข้าสู่ฤดูฝนหลายเดือนแล้ว นาข้าว  8 แสนไร่เสียหายทั้ง 100% และนาข้าวที่ปลูกไปแล้ว 10 กว่าล้านไร่ยังมีโอกาสเสี่ยงที่จะเสียหาย” นายสมเกียรติกล่าว

               โดยสรุป ปริมาณน้ำฝนน้อยกระทบต่อการปลูกข้าวนาปีอย่างรุนแรง และกระทบต่อราคาข้าวที่พุ่งสูงขึ้นทั้งข้าวเหนียวและข้าวเจ้า

               อย่างไรก็ดี ปริมาณฝนในเดือนสิงหาคมมากกว่าค่าเฉลี่ย 10% ส่วนเดือนกันยายนก็น่าจะสูงเช่นกัน แต่ไนเดือนตุลาคมจะลดต่ำลงมา ซึ่งอาจช่วยให้สถานการณ์น้ำกระเตื้องขึ้นมาบ้างก่อนเข้าสู่ฤดูแล้ง

               การตั้งรับทำกันอย่างไร?

               สำหรับลุ่มน้ำเจ้าพระยานั้น นอกจากประหยัดน้ำอย่างถึงที่สุดในตัวของ 4 เขื่อนหลักเองแล้ว ต้องอาศัยน้ำจากลุ่มน้ำแม่กลองสนับสนุน คือ เขื่อนศรีนครินทร์ และเขื่อนวชิราลงกรณ ซึ่งมีปริมาณน้ำค่อนข้างมาก โดยแบ่งเป็นน้ำเพื่ออุปโภคบริโภค อาศัยระบายน้ำลงเขื่อนแม่กลองผ่านทางคลองท่าสาร-บางปลา เข้าคลองมหาสวัสด์เพื่อผลิตน้ำประปา วันละ 2 แสนลูกบาศก์เมตร/วัน และอาศัยน้ำเพื่อการเกษตรอีกวันละ 4-5 ล้านลูกบาศก์เมตร ช่วยผ่อนให้เขื่อนภูมิพลและเขื่อนสิริกิติ์ได้เก็บน้ำเป็นต้นทุนได้มากขึ้น มีโอกาสครบ 5,000 ล้านบูกบาศก์เมตรหรือมากกว่านั้นได้

               อย่างน้อย ไม่เดือดร้อนน้ำอุปโภคบริโภคและน้ำรักษาระบบนิเวศ

               ประเด็นสำคัญเวลานี้ไม่ใช่ฤดูนาปีอย่างเดียวแล้ว ต้องมองทะลุถึงฤดูนาปรังหรือนาฤดูแล้ง (1 พฤศจิกายน 2562-30 เมษายน 2563)

               ข้อมูลสถานการณ์น้ำจึงเป็นเรื่องสำคัญ

               ถ้าไปรอให้สิ้นฤดูฝน 31 ตุลาคม เกษตรกรวางแผนอะไรไม่ทันแล้ว จะให้เขาวางแผนได้ทัน เกษตรกรต้องรู้ข้อมูลน้ำทันทีที่สิ้น 31 สิงหาคมนี้ แทนจะเป็น 31 ตุลาคม

               เพราะกระทรวงเกษตรและสหกรณ์จะมีโอกาสได้วางแผนการเพาะปลูกภายใต้ปริมาณน้ำที่มีอยู่ จะปลูกหรือไม่ปลูก จะชดเชยอะไรหรือไม่อย่างไร  ตัวเกษตรกรเองจะได้วางแผนชีวิตตัวเองได้เช่นกัน ควรจะทำอะไรดี

               สมมุติว่า สถานการณ์น้ำไม่พอ รัฐบาลห้ามทำนาปรังเหมือนปี 2558

               “ขนาดห้ามปลูกปีนั้น แต่เกษตรกรบางส่วนในภาคกลางยังดื้อทำนาปรังถึง 2 ล้านไร่ แต่อาศัยน้ำบาดาล มิใช่น้ำเขื่อนที่กันไว้สำหรับอุปโภคบริโภคและรักษาระบบนิเวศ ก็เป็นสิทธิของเขา” เลขาธิการ สทนช. กล่าว

               การเช็คขุมกำลังน้ำเสียแต่เนิ่นๆ จึงเป็นทางออกที่ดีที่สุดสำหรับทุกฝ่าย และความเสียหายน่าจะน้อยลงกว่าไม่มีแผนการใดรองรับไว้เลย

               เป็นอีกฤดูหนี่งที่สะท้อนว่า การบูรณาการข้อมูลและแผนการปฏิบัติเรื่องน้ำเป็นเรื่องจำเป็น

แสดงความคิดเห็น

บทความล่าสุด

VIEW ALL

วันสมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า

ดร.ชาติชาย พยุหนาวีชัย ผู้อำนวยการธนาคารออมสิน พร้อมด้วยคณะผู้บริหาร พนักงานและลูกจ้างธนาค…

ออมสินจับมือศาลยุติธรรม เปิดบริการชําระเงินอิเล็กทรอนิกส์

ธนาคารออมสิน ร่วมกับสํานักงานศาลยุติธรรม ให้บริการทางอิเล็กทรอนิกส์สําหรับลูกค้านิติบุคคล …

กรมชลฯ ลุยปรับโครงการส่งน้ำในนครนายก วางเป้าแก้น้ำทั้งระบบ

กรมชลประทานเดินหน้าโครงการศึกษาความเหมาะสมการปรับปรุงโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษานครนายก จ.น…

บทความแนะนำ

VIEW ALL

วันสมเด็จพระมหาธีรราชเจ้า

ดร.ชาติชาย พยุหนาวีชัย ผู้อำนวยการธนาคารออมสิน พร้อมด้วยคณะผู้บริหาร พนักงานและลูกจ้างธนาคารออมสิน ร…

ออมสินจับมือศาลยุติธรรม เปิดบริการชําระเงินอิเล็กทรอนิกส์

ธนาคารออมสิน ร่วมกับสํานักงานศาลยุติธรรม ให้บริการทางอิเล็กทรอนิกส์สําหรับลูกค้านิติบุคคล เพื่อเพิ่ม…

กรมชลฯ ลุยปรับโครงการส่งน้ำในนครนายก วางเป้าแก้น้ำทั้งระบบ

กรมชลประทานเดินหน้าโครงการศึกษาความเหมาะสมการปรับปรุงโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษานครนายก จ.นครนายก เหต…